Loại quả quen thuộc được ví như “estrogen tự nhiên”: Ăn thường xuyên có thể giúp ngủ ngon, da hồng hào

Bước qua tuổi 40, nhiều phụ nữ nhận thấy cơ thể có những thay đổi rõ rệt: giấc ngủ chập chờn hơn, tâm trạng dễ thất thường, da khô và kém rạng rỡ. Đây có thể là một phần của quá trình lão hóa tự nhiên, đồng thời liên quan đến giai đoạn tiền mãn kinh khi hoạt động của buồng trứng và nồng độ hormone bắt đầu thay đổi.

Trong hành trình chăm sóc sức khỏe ở giai đoạn này, chế độ ăn uống là yếu tố đáng chú ý. Bên cạnh những thực phẩm quen thuộc như đậu nành, các loại hạt và rau xanh, quả sung cũng được nhiều người quan tâm nhờ chứa chất xơ cùng một số vitamin, khoáng chất và hợp chất thực vật.

Trên mạng xã hội, quả sung đôi khi được gọi là “estrogen tự nhiên”, thậm chí được quảng bá là có thể giúp phụ nữ ngủ ngon, điều hòa nội tiết và làm da hồng hào hơn. Tuy nhiên, những công dụng này cần được nhìn nhận thận trọng. Một thực phẩm giàu dưỡng chất không đồng nghĩa với việc có thể thay thế hormone hoặc điều trị các triệu chứng tiền mãn kinh.

Quả sung có gì đáng chú ý?

Quả sung thuộc nhóm trái cây có thể ăn tươi hoặc sấy khô, thường được sử dụng trong nhiều món ăn. Thành phần dinh dưỡng thay đổi tùy giống sung, độ chín và cách chế biến. Nhìn chung, quả sung cung cấp chất xơ, một số khoáng chất và các hợp chất thực vật như polyphenol.

Chất xơ có vai trò hỗ trợ hoạt động của hệ tiêu hóa, góp phần duy trì nhu động ruột và hạn chế táo bón khi được kết hợp với uống đủ nước. Với người thường xuyên ăn ít rau củ, việc bổ sung trái cây như sung có thể giúp khẩu phần đa dạng hơn.

Quả sung cũng chứa các hợp chất chống oxy hóa, bao gồm một số acid phenolic và flavonoid. Một tổng quan nghiên cứu đăng trên tạp chí Antioxidants năm 2023 ghi nhận sung tươi và sung khô có nhiều hợp chất thực vật sinh học, đồng thời cho biết các bằng chứng về tác động đối với sức khỏe vẫn cần được nghiên cứu thêm trên người.

Điều này có nghĩa quả sung có thể là một phần của chế độ ăn lành mạnh, nhưng chưa đủ cơ sở để khẳng định ăn sung thường xuyên sẽ làm chậm lão hóa, khiến da hồng hào hoặc cải thiện giấc ngủ một cách trực tiếp.

“Estrogen tự nhiên” có phải cách gọi chính xác?

Estrogen là nhóm hormone có vai trò quan trọng đối với sức khỏe sinh sản nữ giới, mật độ xương và nhiều chức năng khác của cơ thể. Khi bước vào giai đoạn tiền mãn kinh và mãn kinh, hoạt động của buồng trứng suy giảm, nồng độ estrogen có thể giảm theo. Một số phụ nữ vì thế gặp tình trạng bốc hỏa, đổ mồ hôi ban đêm, khó ngủ hoặc thay đổi tâm trạng.

Một số thực phẩm có chứa phytoestrogen, tức các hợp chất thực vật có cấu trúc hoặc hoạt tính tương tự estrogen ở một mức độ nhất định. Tuy nhiên, phytoestrogen không phải hormone estrogen của cơ thể và tác động của chúng không giống hoàn toàn với hormone nội sinh.

Theo bài viết về thực phẩm hỗ trợ nội tiết tố nữ trên VnExpress, ThS.BS Nguyễn Anh Duy Tùng, chuyên khoa Dinh dưỡng Tiết chế, Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7, cho biết các thực phẩm chứa phytoestrogen có thể góp phần vào chế độ ăn hỗ trợ sức khỏe phụ nữ. Những nguồn thường được nhắc đến gồm đậu nành và các loại hạt.

Đối với quả sung, dù loại quả này chứa nhiều hợp chất thực vật có lợi, không nên mặc định rằng nó là nguồn estrogen tự nhiên mạnh hoặc có khả năng điều hòa nội tiết ở phụ nữ sau tuổi 40. Cũng chưa có đủ bằng chứng lâm sàng để khẳng định ăn sung giúp “nuôi dưỡng buồng trứng” hay khắc phục tình trạng suy giảm estrogen.

Ăn sung có giúp ngủ ngon và da hồng hào?

Giấc ngủ và sức khỏe làn da chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố, bao gồm tuổi tác, thay đổi hormone, chế độ ăn, mức độ căng thẳng, hoạt động thể chất và các bệnh lý nền.

Quả sung có thể góp phần bổ sung chất xơ và khoáng chất cho khẩu phần. Tuy nhiên, hiện chưa có bằng chứng đủ mạnh cho thấy riêng việc ăn sung có thể điều trị mất ngủ, giảm ác mộng hoặc giúp da hồng hào rõ rệt.

Nếu muốn duy trì làn da khỏe mạnh, phụ nữ nên chú ý đến chế độ ăn đa dạng, cung cấp đủ protein, chất béo có lợi, vitamin và khoáng chất. Rau xanh, trái cây nhiều màu sắc, các loại đậu, cá, trứng và hạt có thể phối hợp để bổ sung nhiều nhóm dưỡng chất khác nhau.

Với giấc ngủ, những thói quen như duy trì giờ đi ngủ ổn định, hạn chế caffeine vào cuối ngày, giảm sử dụng thiết bị điện tử trước khi ngủ và vận động thường xuyên có thể hữu ích hơn việc kỳ vọng vào một loại quả riêng lẻ.

Nếu tình trạng mất ngủ kéo dài, đi kèm bốc hỏa nghiêm trọng, mệt mỏi hoặc thay đổi tâm trạng ảnh hưởng đến sinh hoạt, phụ nữ nên trao đổi với bác sĩ để tìm nguyên nhân và lựa chọn cách hỗ trợ phù hợp.

Nên ăn quả sung thế nào để có lợi cho sức khỏe?

Quả sung tươi có thể được dùng như một phần của khẩu phần trái cây hằng ngày. Sung cũng có thể chế biến cùng các nguyên liệu khác trong món ăn gia đình. Điều quan trọng là ăn với lượng phù hợp và không xem đây là thực phẩm có tác dụng chữa bệnh.

Sung khô thường cô đặc năng lượng và lượng đường hơn so với cùng khối lượng sung tươi do đã mất bớt nước. Vì vậy, người cần kiểm soát đường huyết hoặc cân nặng nên chú ý khẩu phần, đồng thời tính lượng trái cây khô vào tổng lượng carbohydrate trong ngày.

Người có hệ tiêu hóa nhạy cảm nên bắt đầu với lượng nhỏ để theo dõi phản ứng của cơ thể. Ăn quá nhiều thực phẩm giàu chất xơ trong thời gian ngắn có thể gây đầy bụng hoặc khó chịu ở một số người. Người mắc bệnh thận hoặc đang được yêu cầu kiểm soát một số khoáng chất cũng nên trao đổi với chuyên gia dinh dưỡng về khẩu phần phù hợp.

Ngoài ra, món ăn kết hợp quả sung với ngũ cốc nguyên hạt, nấm hoặc các nguyên liệu khác có thể làm thực đơn phong phú hơn. Tuy nhiên, chưa có cơ sở để khẳng định sự kết hợp này sẽ giúp cân bằng nội tiết, cải thiện buồng trứng hay bảo đảm ngủ ngon nếu sử dụng thường xuyên.

Chăm sóc sức khỏe sau tuổi 40 cần nhiều hơn một loại quả

Quả sung là thực phẩm quen thuộc, có thể đóng góp chất xơ, khoáng chất và các hợp chất thực vật cho chế độ ăn. Đây là lý do loại quả này đáng được đưa vào thực đơn đa dạng, chứ không phải vì nó đã được chứng minh có khả năng thay thế estrogen.

Đối với phụ nữ sau tuổi 40, cách tiếp cận phù hợp là duy trì chế độ ăn cân đối, vận động đều đặn, ngủ đủ và theo dõi những thay đổi của cơ thể. Nếu xuất hiện triệu chứng tiền mãn kinh gây khó chịu, việc thăm khám sẽ giúp xác định nguyên nhân và cân nhắc các phương án hỗ trợ phù hợp.

Một loại quả quen thuộc có thể góp phần làm bữa ăn lành mạnh hơn, nhưng không thể bảo đảm da hồng hào hay giấc ngủ ngon chỉ nhờ ăn thường xuyên. Lợi ích bền vững đến từ thói quen chăm sóc sức khỏe tổng thể, thay vì đặt kỳ vọng quá lớn vào một thực phẩm được gắn mác “estrogen tự nhiên”.