Tuổi 30s nhìn lại 10 năm đi làm: Không phải cứ nhiều năm kinh nghiệm là sẽ giỏi hơn

Theo Sức khỏe cộng đồng
Chia sẻ

Đi làm từ năm 22 tuổi đến năm 32 tuổi, nhiều người có thể tự hào vì đã tích lũy được một thập kỷ kinh nghiệm. Nhưng 10 năm ấy thực sự giúp họ tiến xa hơn, hay chỉ là cùng một công việc được lặp lại qua nhiều năm?

Ở tuổi 22, khi vừa bước chân vào thị trường lao động, hầu hết chúng ta đều nghĩ rằng chỉ cần chăm chỉ đi làm, tích lũy kinh nghiệm rồi thời gian sẽ tự đưa mình đến một vị trí tốt hơn. Năm đầu tiên chưa biết gì thì học hỏi, năm thứ ba bắt đầu quen việc, năm thứ năm có thể tự xử lý những đầu việc khó hơn. Cứ thế, sau 10 năm, mình đương nhiên sẽ trở thành một người có năng lực.

Thế nhưng, thực tế không phải lúc nào cũng diễn ra như vậy.

Có những người bước sang tuổi 30 với gần một thập kỷ kinh nghiệm, nhưng vẫn làm những đầu việc tương tự ngày mới vào nghề. Họ hiểu quy trình, thuộc lòng cách xử lý những tình huống quen thuộc, biết cần hỏi ai khi có vấn đề. Công việc có thể được hoàn thành nhanh chóng hơn, nhưng nếu đặt trước một nhiệm vụ hoàn toàn mới, họ vẫn loay hoay không biết bắt đầu từ đâu.

Một người đi làm 10 năm không nhất thiết đã tiến bộ bằng một người có 10 năm liên tục học hỏi và thử thách bản thân. Bởi thời gian làm việc chỉ cho chúng ta thâm niên, còn năng lực phải được tạo nên từ những gì mình thực sự trải qua trong quãng thời gian ấy.

Tuổi 30s nhìn lại 10 năm đi làm: Không phải cứ nhiều năm kinh nghiệm là sẽ giỏi hơn- Ảnh 1.

Ảnh minh họa: Pinterest

10 năm kinh nghiệm hay 1 năm kinh nghiệm lặp lại 10 lần?

Có một thực tế khá phổ biến ở môi trường công sở: khi đã quen với công việc, chúng ta thường có xu hướng duy trì cách làm cũ vì nó an toàn và ít rủi ro hơn.

Một nhân viên marketing đã làm nghề 8 năm có thể rất thành thạo việc lên kế hoạch nội dung, triển khai chiến dịch và báo cáo kết quả. Một kế toán lâu năm có thể xử lý các nghiệp vụ quen thuộc nhanh đến mức gần như không cần suy nghĩ. Một nhân viên văn phòng có thể thuộc lòng từng bước trong quy trình vận hành của công ty.

Đó đều là những kinh nghiệm có giá trị. Nhưng nếu suốt nhiều năm, họ chỉ làm những nhiệm vụ tương tự, không tiếp xúc với những vấn đề mới, không phải đưa ra quyết định khó hơn hay chịu trách nhiệm cho những đầu việc có phạm vi lớn hơn, năng lực của họ có thể dần chững lại.

Trong khi đó, người có ít năm kinh nghiệm hơn nhưng liên tục được giao nhiệm vụ mới, phải giải quyết vấn đề chưa từng gặp và chủ động tìm cách cải thiện kết quả có thể tiến bộ nhanh hơn.

Đây cũng là lý do số năm làm việc không phải lúc nào cũng phản ánh chính xác năng lực của một người. Có người sau 3 năm đã có thể đảm nhận những vị trí đòi hỏi tư duy độc lập, trong khi có người làm cùng một công việc suốt 7-8 năm nhưng vẫn cần hướng dẫn khi đối diện với một nhiệm vụ nằm ngoài vùng quen thuộc.

Điều đáng nói là sự chững lại này không phải lúc nào cũng xuất phát từ thái độ lười biếng. Đôi khi, chính môi trường làm việc khiến nhân viên không có nhiều cơ hội phát triển. Công ty không có lộ trình thăng tiến rõ ràng, công việc lặp đi lặp lại, cấp trên không giao thêm trách nhiệm hoặc mọi sáng kiến mới đều khó được đón nhận.

Cũng có người vì áp lực cơm áo, tiền thuê nhà, các khoản chi tiêu và trách nhiệm gia đình mà không thể tùy ý nghỉ việc để tìm một cơ hội khác. Họ chọn ở lại một công việc ổn định, dù biết bản thân không còn học hỏi được nhiều như trước.

Vì thế, không thể cứ nhìn một người ngoài 30 vẫn ở vị trí cũ rồi kết luận họ thiếu chí tiến thủ. Nhưng nếu bản thân đã bắt đầu cảm thấy công việc quá quen thuộc, không còn thử thách và nhiều năm qua không có thêm kỹ năng đáng kể, đó có thể là dấu hiệu cần nhìn lại.

Đến tuổi 30 mới nhận ra: Mình đã tích lũy được gì sau 10 năm?

Một trong những điều dễ khiến người đi làm chạnh lòng khi bước sang tuổi 30 là nhìn lại hành trình nghề nghiệp và nhận ra khoảng cách giữa những gì mình từng kỳ vọng với thực tế hiện tại.

Ở tuổi 22, có người đặt mục tiêu đến năm 30 sẽ trở thành quản lý, có mức thu nhập tốt, sở hữu một vị trí nhất định trong ngành. Nhưng 8-10 năm sau, họ vẫn đang làm công việc cũ, mức lương chỉ tăng theo những đợt điều chỉnh thông thường và chưa thực sự có một thế mạnh đủ rõ để tạo lợi thế khi chuyển việc.

Tuổi 30s nhìn lại 10 năm đi làm: Không phải cứ nhiều năm kinh nghiệm là sẽ giỏi hơn- Ảnh 2.

Ảnh minh họa: Pinterest

Trong một thị trường lao động thay đổi liên tục, điều này có thể trở thành áp lực. Những kỹ năng từng giúp một người có công việc ổn định vài năm trước chưa chắc còn đủ để họ cạnh tranh ở hiện tại. Công cụ mới xuất hiện, cách làm việc thay đổi, yêu cầu tuyển dụng ngày càng khác. Nếu chỉ dựa vào những gì đã quen thuộc, kinh nghiệm lâu năm đôi khi lại trở thành một chiếc vùng an toàn khiến người ta ngại bước ra ngoài.

Đặc biệt, ở tuổi 30, việc bắt đầu lại cũng không còn đơn giản như những năm đầu đi làm. Một người có thể phải cân nhắc mức lương hiện tại, chi phí sinh hoạt, khoản vay mua nhà, trách nhiệm với gia đình trước khi quyết định chuyển ngành hoặc học thêm một kỹ năng mới. Họ không còn dễ dàng chấp nhận một công việc lương thấp để đổi lấy cơ hội thử nghiệm như thời mới ra trường.

Tuy nhiên, nhận ra mình đang chững lại không có nghĩa 10 năm trước đó hoàn toàn lãng phí. Những kinh nghiệm cũ vẫn có giá trị, miễn là mỗi người biết mình đang có gì và cần bổ sung điều gì. Một người làm nghề lâu năm có thể sở hữu khả năng xử lý tình huống, hiểu khách hàng, hiểu thị trường và kinh nghiệm phối hợp mà người mới chưa chắc có được. Vấn đề là những lợi thế ấy có còn được phát triển hay đang dần bị bỏ quên.

Tuổi 30 không phải thời điểm quá muộn để thay đổi hướng đi. Nhưng đây có thể là lúc chúng ta cần thành thật hơn với bản thân: 10 năm qua mình đã thực sự giỏi lên ở điểm nào, có thể làm được những việc gì mà vài năm trước chưa từng làm được, và nếu rời khỏi công ty hiện tại, đâu là năng lực khiến một nhà tuyển dụng sẵn sàng lựa chọn mình?

Bởi cuối cùng, điều đáng quan tâm không phải là trên CV có bao nhiêu năm kinh nghiệm, mà là sau từng ấy năm, mình đã có thêm những năng lực và cơ hội nào.

Tuổi 30s nhìn lại 10 năm đi làm: Không phải cứ nhiều năm kinh nghiệm là sẽ giỏi hơn- Ảnh 3.

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC
Xem theo ngày