Suất ăn bán trú "giống tóp mỡ" ở Hà Nội: Phát hiện hàng loạt bất cập

Trưa 24/9, Đoàn kiểm tra liên ngành số 4 TP Hà Nội do bà Trần Lưu Hoa, Phó Giám đốc Sở GD&ĐT Hà Nội làm Trưởng đoàn kiểm tra đột xuất công tác tổ chức bữa ăn bán trú năm học 2026-2027 tại xã Quảng Bị (địa bàn huyện Chương Mỹ cũ) Hà Nội.

Cuộc kiểm tra được thực hiện sau khi phụ huynh phản ánh suất ăn tại Trường Tiểu học Quảng Bị 1 có món thịt nhìn giống tóp mỡ.

Nhiều “lỗ hổng” trong quản lý bếp ăn bán trú

Theo báo cáo kết quả kiểm tra nhóm hồ sơ pháp lý, tại Trường Tiểu học Quảng Bị 1, tổ giám sát chưa phân công cụ thể cán bộ quản lý phụ trách. Hợp đồng ký kết giữa nhà trường và đơn vị cung cấp suất ăn “lỏng lẻo”, chưa quy định cụ thể định lượng nhân sự bếp phục vụ 2.160 học sinh tại hai điểm trường. Thực tế, bếp được bố trí 24 người.

Đơn vị cung cấp - Công ty Cổ phần Đầu tư phát triển và dịch vụ thương mại Thăng Long - xây dựng phương án chia suất ăn tại phân hiệu Tốt Động nhưng khi kiểm tra thực tế, việc chia suất lại được dồn về điểm trường chính.

Hồ sơ bán trú còn thiếu giấy khám sức khỏe của giáo viên phụ trách. Bếp ăn vẫn sử dụng 3 lao động sinh năm 1962 và 1964 dù chính quyền xã từng nhắc nhở.

Việc giám sát của phụ huynh chủ yếu được trao đổi qua Zalo, không lưu bản cứng. Dữ liệu trên phần mềm HanoiCheck chưa khớp và việc báo cáo lên Sở GD&ĐT khi xuất hiện phản ánh dư luận còn chậm.

Bếp hơn 200m² nhưng khu nấu chỉ khoảng 20m²

Kiểm tra thực tế cơ sở vật chất, bà Ngô Thị Diệp Lan, đại diện Sở GD&ĐT Hà Nội, ghi nhận tình trạng quá tải tại bếp ăn. Bếp rộng hơn 200 m² nhưng khu nấu chỉ khoảng 20 m², khu chia suất ăn chín rộng khoảng 30-60 m², phải phục vụ hơn 2.000 suất ăn mỗi ngày.

Phân hiệu Tốt Động cách điểm trường chính 5km nhưng không có bếp, phải nấu từ 8h rồi vận chuyển đi. Đoàn kiểm tra ghi nhận nền bếp ẩm ướt, đọng mỡ, trơn trượt. Nhân viên mặc trang phục chưa thống nhất, sử dụng găng tay tùy tiện.

Quy trình bếp một chiều cũng chưa được bảo đảm. Thịt gà sau khi thái được mang ngược vào khu nấu để tẩm ướp bột và gia vị. Kho gạo, gia vị thiếu nội quy, không có sổ xuất - nhập kho. Bếp thiếu bảng công khai thực đơn, nhà cung ứng. Sổ kiểm thực 3 bước chưa được ban giám hiệu và nhân viên y tế ký duyệt hằng ngày.

Suất ăn chia không đồng đều

Đoàn liên ngành cũng mở rộng kiểm tra tại Trường Tiểu học Quảng Bị 1, Mầm non Quảng Bị 1, Mầm non Quảng Bị 2 và nhóm trẻ tư thục Quỳnh Nhi. Thực đơn bữa trưa ngày 24/9 tại hai cơ sở Trường Tiểu học Quảng Bị gồm cơm, thịt kho trứng cút, rau cải thảo xào, gà rán, canh và chuối tráng miệng.

Theo đánh giá của đoàn, bữa trưa đáp ứng khoảng 30-40% nhu cầu năng lượng hằng ngày, với 3 nguồn đạm gồm thịt lợn, thịt gà và trứng cút. Tuy nhiên, nhà bếp được lưu ý cần giảm lượng muối nêm nếm xuống dưới 4gr/ngày đối với lứa tuổi tiểu học.

Khâu phân chia suất ăn tại Trường Tiểu học Quảng Bị 1 còn tồn tại tình trạng lượng thức ăn giữa các suất không đồng đều. Không gian chia chật chội, người đứng chen chúc, ảnh hưởng đến điều kiện vệ sinh. Kết quả kiểm tra nhanh cho thấy rau cải thảo đạt tiêu chuẩn, không phát hiện dư lượng thuốc bảo vệ thực vật.

Trong 8 khay ăn được kiểm tra, có 6 khay đạt chuẩn, 2 khay còn dính vết tinh bột. Bốn thìa ăn và mẫu dầu mỡ đã qua sử dụng tại khối mầm non đều đạt yêu cầu.

Tại Nhóm trẻ tư thục Quỳnh Nhi, bếp ăn bố trí ở khu vực hầm gần mương, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn. Cơ sở không cung cấp được hồ sơ pháp lý, không lưu mẫu thực phẩm bữa phụ và có tình trạng cho trẻ học trước chương trình lớp 1.

Trên ứng dụng HanoiCheck, khối mầm non đã cập nhật dữ liệu tương đối chuẩn chỉ, trong khi khối tiểu học và nhóm trẻ tư thục vẫn chậm trễ, thiếu thông tin nguồn gốc lô hàng.

Nhà trường nói gì về món thịt giống tóp mỡ?

Liên quan hình ảnh món thịt được phản ánh trên mạng xã hội là giống “tóp mỡ”, bà Lê Thị Tuyết, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Quảng Bị 1, khẳng định thịt lợn nhập vào trường gồm thịt ba chỉ, thịt mông và chân giò. Đây là thực phẩm tươi sống, có mã QR truy xuất nguồn gốc từ thương hiệu uy tín.

Nhà trường cho biết món ăn bị hiểu lầm là tóp mỡ thực chất là thịt chiên vừng. Trong quá trình chế biến, nhân viên nhà bếp chiên quá lửa khiến miếng thịt bị quắt lại, hoàn toàn không phải mỡ lợn phế phẩm hay ôi thiu.

Bà Tuyết cho biết, để bảo đảm chất lượng bữa ăn, nhà trường đã yêu cầu đơn vị cung ứng thay đổi đầu bếp. Về việc chậm cập nhật phần mềm HanoiCheck, trường giải trình do những tuần đầu nhà thầu chưa tải thực đơn lên hệ thống và nhân sự bếp có biến động liên tục (15 - 16 người).

Tại buổi làm việc, đại diện tổ chức bếp ăn - Công ty Cổ phần Đầu tư phát triển và dịch vụ thương mại Thăng Long tiếp thu toàn bộ ý kiến chỉ ra từ đoàn kiểm tra, lập tức thay thế bếp trưởng và hoàn thiện hồ sơ nhân sự.

Yêu cầu khắc phục trước ngày 1/10

Kết luận buổi làm việc, bà Trần Lưu Hoa nhấn mạnh, công tác bán trú học đường có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, được Thành ủy và UBND Thành phố chỉ đạo tuyệt đối không được phép lơ là. Đoàn kiểm tra liên ngành yêu cầu các đơn vị triển khai ngay nhiệm vụ chấn chỉnh.

Đối với UBND xã Quảng Bị, cần khẩn trương xây dựng phương án dự phòng nhà cung cấp thay thế; rà soát lại cơ sở vật chất, đẩy mạnh mô hình nấu ăn tại chỗ theo nguyên tắc bếp một chiều; sớm phân bổ dự toán kinh phí bán trú và phối hợp ngành y tế chăm sóc sức khỏe học sinh.

“Toàn bộ công tác khắc phục tại các cơ sở phải hoàn tất muộn nhất vào ngày 1/10, báo cáo kết quả gửi về Ban Chỉ đạo và Sở GD&ĐT Hà Nội trước ngày 30/09”, đại diện Sở GD&ĐT

Đối với các cơ sở giáo dục, Ban Giám hiệu phải phân định rõ trách nhiệm, vận hành nghiêm 9 bước quản lý bán trú; tổ chức tập huấn kỹ lưỡng cho Tổ giám sát (bao gồm đại diện phụ huynh) về quy trình kiểm tra, kỷ luật phát ngôn và kỹ năng quét mã nguồn gốc. Nhà trường phải chủ trì duyệt thực đơn với nhà thầu trước 2 tuần, hàng ngày chụp ảnh suất ăn mẫu niêm yết công khai; đồng thời xây dựng kịch bản ứng phó sự cố truyền thông.

Đối với Công ty Cổ phần Đầu tư phát triển và dịch vụ thương mại Thăng Long, cần khắc phục triệt để các hạn chế về điều kiện nhân sự (khám sức khỏe, tập huấn nghiệp vụ), bổ sung tủ sấy bát đĩa, trang bị đầy đủ đồng phục bảo hộ và đồng bộ dữ liệu lên hệ thống HanoiCheck.

Phó Giám đốc Sở GD&ĐT yêu cầu, toàn bộ công tác khắc phục tại các cơ sở phải hoàn tất muộn nhất vào ngày 1/10, báo cáo kết quả gửi về Ban Chỉ đạo và Sở GD&ĐT Hà Nội trước ngày 30/09.