Nhân vật "giả tạo" nhất Doraemon

Trong thế giới truyện ngắn Doraemon của cố họa sĩ Fujiko F. Fujio, hệ thống nhân vật được xây dựng dựa trên những nét tính cách rất đời thực, có tốt có xấu và không ai hoàn hảo một trăm phần trăm. Nếu Jaian đại diện cho kiểu bạo lực thẳng tính, Nobita đại diện cho sự lười biếng thật thà thì ở chiều ngược lại, có những nhân vật luôn phải khoác lên mình một lớp vỏ bọc để che giấu đi bản chất hoặc mong muốn thực sự của bản thân.

Sự "giả tạo" trong Doraemon không mang tính độc ác, thâm hiểm của thế giới người lớn mà nó phản chiếu những tâm lý rập khuôn của xã hội. Khi đặt lên bàn cân phân tích, hai cái tên nặng ký nhất cho danh hiệu này chính là Suneo và Dekisugi, nhưng mỗi người lại mang một chiếc mặt nạ hoàn toàn khác biệt.

Suneo: Đỉnh cao của sự thảo mai và thói xu nịnh thực dụng

Nếu định nghĩa "giả tạo" là việc nói và làm ngược lại với suy nghĩ bên trong nhằm trục lợi cá nhân thì Suneo chính là nhân vật điển hình nhất. Chiếc mỏ nhọn của Suneo không chỉ là đặc điểm ngoại hình mà còn là biểu tượng cho sự dẻo miệng, thảo mai đạt đến trình độ thượng thừa.

Cú lừa kinh điển nhất của Suneo chính là thái độ đối với Jaian. Trong lòng Suneo luôn khinh thường sự thô lỗ và căm ghét những trận đòn roi, những lần bị Jaian tịch thu đồ chơi. Thế nhưng, cứ hễ bước ra sân trống, Suneo lại là kẻ đầu tiên hùa theo tán dương Jaian, khen ngợi giọng hát tra tấn của rốn lồi và tự nguyện làm "quân sư quạt mo" giúp Jaian bắt nạt Nobita. Suneo chấp nhận dẹp bỏ lòng tự trọng, đeo chiếc mặt nạ nịnh bợ để đổi lấy sự bảo hộ của kẻ mạnh nhất khu phố.

Không chỉ đối phó với bạn bè, sự thảo mai của Suneo còn lây sang cả người lớn. Mỗi khi gặp mẹ của Nobita hay mẹ của Shizuka, Suneo luôn cúi đầu lễ phép, dùng những lời có cánh để khen ngợi các bà mẹ nhằm xây dựng hình ảnh một đứa trẻ ngoan ngoãn, gia giáo. Sự "giả tạo" của Suneo mang tính thực dụng cao, giúp cậu luôn tìm được vùng an toàn và lợi ích trong mọi mối quan hệ xã hội.

Dekisugi: Chiếc mặt nạ "con nhà người ta" hoàn hảo đến mức đáng sợ

Khác với sự giả tạo lộ liễu và có phần hài hước của Suneo, Dekisugi lại mang một kiểu "bọc đường" tinh vi hơn rất nhiều. Cậu là biểu tượng của sự hoàn mỹ: học giỏi nhất trường, chơi thể thao hay, gương mặt tuấn tú, tính cách điềm đạm và luôn lễ phép với tất cả mọi người. Nhưng dưới góc độ tâm lý học hành vi, một đứa trẻ chín tuổi không bao giờ có thể hoàn hảo một cách không tì vết như vậy trừ khi nó đang gồng mình để duy trì một vỏ bọc.

Sự "giả tạo" của Dekisugi nằm ở chỗ cậu luôn phải giấu kín những cảm xúc nguyên bản của một đứa trẻ. Độc giả chưa từng thấy Dekisugi tức giận, chưa từng thấy cậu ích kỷ, tị nạnh hay có những hành động bốc đồng tuổi dậy thì. Ngay cả khi bị Nobita dùng bảo bối chơi xấu hay phá phách, Dekisugi vẫn luôn mỉm cười bao dung và đưa ra những lời khuyên đạo đức đầy tính giáo điều.

Việc luôn phải sống như một vị thánh, luôn phải nói những lời chuẩn mực và cư xử đúng phác đồ của người lớn vô tình biến Dekisugi thành một nhân vật thiếu đi sự chân thật về mặt cảm xúc. Cậu không dám bộc lộ phần "con" trong con người mình, luôn phải đè nén cái tôi dưới cái bóng quá lớn của danh hiệu "con nhà người ta". Lớp vỏ bọc hoàn hảo đến mức rập khuôn ấy chính là một dạng giả tạo vô thức, được tạo ra để làm hài lòng kỳ vọng của phụ huynh và nhà trường.

Ai mới là nhân vật "giả tạo" nhất?

Để tìm ra quán quân, chúng ta cần nhìn vào cái kết của những chiếc mặt nạ này. Sự thảo mai của Suneo rất dễ bị bóc trần. Cậu có thể vừa khen Jaian hết lời nhưng ngay lập tức quay lưng đi lại nói xấu Jaian với Doraemon, hoặc vừa nịnh mẹ xong đã lén lút làm việc xấu. Sự giả tạo của Suneo là một cơ chế sinh tồn mang tính bản năng của một đứa trẻ yếu thế nhưng lại muốn đứng ở vị trí trung tâm.

Trong khi đó, sự hoàn hảo của Dekisugi là một bức tường thành kiên cố mà không ai có thể phá vỡ. Chính vì sự hoàn hảo quá mức, không một vết gợn ấy đã khiến Dekisugi trở nên xa cách với nhóm bạn. Cậu giống như một robot được lập trình sẵn các hành vi đạo đức chuẩn mực hơn là một con người bằng xương bằng thịt có hỉ nộ ái ố.

Vì vậy, nếu xét về độ thuần thục và tính chất thâm sâu, Suneo chính là nhân vật "giả tạo" nhất về mặt hành vi, nhưng đó là sự giả tạo mang tính giải trí và thực tế. Còn Dekisugi lại đại diện cho sự "giả tạo" mang tính bi kịch của hệ thống giáo dục Á Đông - nơi những đứa trẻ bị tước đi quyền được làm một đứa trẻ bình thường, có khuyết điểm, để bắt buộc phải khoác lên mình chiếc mặt nạ hoàn hảo suốt đời.