Chưa từng có: 1.500 đèn hiệu thắp sáng công trình dài 3.300m vừa hoàn thành “thần tốc” tại Phú Quốc

Giữa màn đêm Phú Quốc, một dải sáng dài hơn 3 km bất ngờ bừng lên trên đại công trường vốn ngổn ngang máy móc suốt nhiều tháng qua. Từng cụm đèn hiệu hàng không trên đường cất hạ cánh số 2 lần lượt được kích hoạt, kéo dài thành một "dải ánh sáng" xuyên qua bóng tối, tạo nên một hiệu ứng đầy cảm xúc.

Đó là công đoạn hiệu chỉnh cuối cùng trước chuyến bay hiệu chuẩn dự kiến sẽ được thực hiện ngày 27/7, thời điểm quyết định xem toàn bộ hệ thống đèn hiệu, biển báo và thiết bị dẫn đường vừa lắp đặt có vận hành chính xác hay không.

Phía sau ánh sáng ấy là một kỳ tích tốc độ: đường băng dài 3.300 m hoàn thành chỉ trong 8 tháng, giữa địa hình biển đảo, giữa mưa giông, giữa hàng loạt bài toán vận chuyển vật liệu mà không công trình đất liền nào từng gặp. Điều gì đang diễn ra sau những cụm đèn LED ấy, và vì sao giới chuyên gia gọi đây là điều "chưa từng có tiền lệ"?

Những ngày cuối tháng 7, các kỹ sư vẫn miệt mài đi dọc đường cất hạ cánh số 2, dừng lại ở từng cụm đèn để kiểm tra cường độ sáng, hướng chiếu, nguồn điện và khả năng vận hành đồng bộ. Đây là bước hiệu chỉnh sau cùng, trước khi toàn bộ hệ thống được đưa vào thử nghiệm thực tế trên chuyến bay hiệu chuẩn.

“Kỳ tích” tốc độ giữa đảo ngọc

Đường cất hạ cánh số 2 dài 3.300 m, rộng 45 m, đủ tiêu chuẩn tiếp nhận thường xuyên các dòng tàu bay thân rộng như Boeing 787, Airbus A350 và Boeing 777. Công trình hoàn thành sau khoảng 8 tháng: 6 tháng thi công kết cấu, mặt đường bê tông và 2 tháng lắp đặt, kết nối, hiệu chỉnh thiết bị hàng không.

Chuyên gia hàng không Trịnh Như Long gọi đây là "điều chưa từng có tiền lệ trong lịch sử xây dựng hạ tầng hàng không Việt Nam". Ông so sánh: các đường băng quy mô tương tự trên đất liền như Long Thành hay Vân Đồn thường mất hai đến ba năm thi công - gấp nhiều lần thời gian vừa diễn ra tại Phú Quốc.

Tốc độ ấy được đánh đổi bằng một cuộc chạy đua với chính địa hình biển đảo. Máy móc siêu trường, siêu trọng và vật liệu đặc chủng đều phải vận chuyển bằng đường biển, trong khi mưa lớn, giông lốc liên tục gây sức ép lên tiến độ. Để bù lại, chủ đầu tư, Ban Quản lý dự án cùng các nhà thầu đã huy động tối đa nhân lực, máy móc, tổ chức công trường hoạt động liên tục 3 ca, 4 kíp - song vẫn phải bảo đảm an ninh, an toàn hàng không và duy trì thông suốt hoạt động khai thác hiện hữu.

1.500 đèn hiệu và hệ thống dẫn đường chuẩn quốc tế

Trong giai đoạn đầu, khoảng 1.500 đèn hiệu hàng không cùng gần 400 biển báo đã được lắp đặt, tạo thành mạng lưới chỉ dẫn xuyên suốt khu bay. Hệ thống đèn hiệu CAT II dùng công nghệ LED thế hệ mới, tuổi thọ thiết kế khoảng 50.000 giờ, giúp duy trì độ sáng ổn định và giảm tần suất bảo trì.

Hai hệ thống đèn PAPI được bố trí cho hai hướng hạ cánh, mỗi hệ thống gồm bốn bộ đèn, phát tín hiệu đỏ - trắng giúp phi công xác định chính xác góc tiếp cận. Hệ thống hạ cánh chính xác ILS/DME cung cấp cho tổ lái thông tin về hướng tiếp cận, góc hạ cánh và khoảng cách tới đường băng.

Tổ hợp CAT II và ILS/DME CAT II sẽ hỗ trợ tàu bay tiếp cận ổn định hơn vào ban đêm hoặc khi tầm nhìn hạn chế. Chuyến bay hiệu chuẩn ngày 27/7 chính là phép thử độ chính xác của toàn bộ thiết bị này, trước khi hoàn thiện hồ sơ đưa công trình vào khai thác.

Mắt xích trong hệ thống hạ tầng đồng bộ

Ông Nguyễn Bá Quân, Giám đốc Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc (Công ty CP Cảng hàng không Mặt Trời, Tập đoàn Sun Group), cho biết đường cất hạ cánh số 2 là một mắt xích trong tổng thể hạ tầng được quy hoạch đồng bộ, gồm đường lăn, sân đỗ, nhà ga hành khách T2, nhà ga VIP, sân đỗ VIP, hệ thống dẫn đường, an ninh, cứu nạn cứu hộ, giao thông tiếp cận và các công trình phụ trợ.

Theo ông, đơn vị đã xây dựng phương án vận hành đồng bộ giữa đường băng số 2 với hệ thống đường lăn, sân đỗ hiện hữu, nhà ga T2, nhà ga VIP và sân đỗ VIP, bảo đảm tiếp nhận an toàn, thông suốt các dòng tàu bay thân rộng như Boeing 787, Airbus A350, Boeing 777 và tàu bay Code F khi cần - đáp ứng khai thác thường xuyên lẫn các chuyến bay chuyên cơ trong khuôn khổ APEC 2027.

Theo phương án dự kiến, sân bay Phú Quốc sẽ có hai đường cất hạ cánh chuẩn quốc tế, nhà ga T2 cùng hạ tầng hàng không đầu tư đồng bộ. Về dài hạn, công suất được định hướng nâng lên 50 triệu khách/năm.

Sân bay sẽ là cửa ngõ phục vụ Tuần lễ Cấp cao APEC 2027, đón lãnh đạo và đoàn đại biểu từ 21 nền kinh tế thành viên cùng hàng nghìn đại biểu quốc tế. Hệ thống đường băng, nhà ga, sân đỗ và thiết bị dẫn đường hiện đại cũng được kỳ vọng thu hút các đường bay thẳng với tàu bay thân rộng từ Trung Đông, Đông Bắc Á, Nam Á và châu Âu, đưa Phú Quốc thành trung tâm hàng không, du lịch và cửa ngõ giao thương quốc tế của khu vực.

Những ngày tới, khi ánh đèn trên đường cất hạ cánh số 2 tiếp tục được hiệu chỉnh lần cuối, đảo ngọc đang tiến gần hơn tới thời khắc chuyến bay hiệu chuẩn đầu tiên cất cánh - phép thử thực tế cho một công trình được xây với tốc độ chưa từng có trong lịch sử hạ tầng hàng không Việt Nam.