5 loại thực phẩm chứa chất gây ung thư acrylamide cao bậc nhất

Acrylamide có thể là một cái tên xa lạ, nhưng chất này lại xuất hiện trong nhiều loại thực phẩm quen thuộc hàng ngày. Theo Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA), acrylamide là một hóa chất có thể hình thành trong một số loại thực phẩm khi được chế biến ở nhiệt độ cao như chiên, rang hoặc nướng. Chất này chủ yếu xuất hiện trong các loại thực phẩm có nguồn gốc thực vật giàu tinh bột, đặc biệt là khi được nấu ở nhiệt độ trên 120°C (248°F). Mặc dù các nghiên cứu vẫn đang được tiếp tục, acrylamide đã được xếp vào nhóm tác nhân tiềm ẩn gây ung thư ở người. Do đó, nhiều cơ quan y tế khuyến cáo nên hạn chế tiếp xúc với chất này bất cứ khi nào có thể.

Chỉ cần thay đổi một chút cách chế biến, bạn có thể giảm thiểu sự hình thành acrylamide mà vẫn giữ nguyên hương vị món ăn. Dưới đây là một số loại thực phẩm phổ biến thường chứa hàm lượng acrylamide cao và các cách an toàn hơn để thưởng thức chúng.

Các món ăn nhẹ chiên giòn, sẫm màu như khoai tây chiên

Khoai tây chiên lát mỏng (potato chips), khoai tây chiên thanh (French fries) và các món ăn nhẹ chiên ngập dầu khác là những nguồn chính tạo ra acrylamide. Chất này hình thành khi các loại đường tự nhiên trong khoai tây phản ứng với các axit amin ở nhiệt độ cao. Thời gian chiên hoặc nướng càng lâu và thực phẩm càng sẫm màu thì hàm lượng acrylamide càng cao. Theo các nghiên cứu về an toàn thực phẩm, hàm lượng acrylamide trong khoai tây chiên lát mỏng có thể dao động từ 300 đến hơn 2000 µg/kg, trong khi khoai tây chiên thanh có thể chứa từ 200 đến 700 µg/kg. Việc luộc, sử dụng nồi chiên không dầu, hoặc tránh làm thực phẩm quá giòn/cháy sẽ giúp giảm đáng kể hàm lượng chất này.

Bánh quy đóng gói

Các loại bánh này thường được nướng ở nhiệt độ cao, không chỉ chứa acrylamide mà còn có thể bao gồm chất bảo quản và đường tinh luyện. Các nghiên cứu cho thấy hàm lượng acrylamide trong bánh quy có thể dao động từ 160 đến 1000 µg/kg, tùy thuộc vào thành phần và phương pháp nướng. Nếu bạn thích dùng bánh trong các bữa trà chiều, hãy cân nhắc chọn loại bánh nướng nhẹ hoặc tự làm tại nhà bằng bột ngũ cốc nguyên hạt và ít đường hơn.

Bánh mì nướng bị cháy hoặc sẫm màu

Bánh mì nướng càng sẫm màu thì khả năng chứa acrylamide càng cao. Màu nâu sẫm là dấu hiệu cho thấy bánh đã được nướng ở nhiệt độ cao, điều này thúc đẩy quá trình hình thành hóa chất kể trên. Nướng bánh ở mức độ nhạt màu hơn sẽ giúp giảm đáng kể nguy cơ này. Hàm lượng acrylamide trong bánh mì nướng có thể dao động từ 50 đến 500 µg/kg, trong đó các lát bánh mì nướng sẫm màu hơn thường có hàm lượng cao hơn. Bánh mì làm từ ngũ cốc nguyên hạt hoặc nhiều loại ngũ cốc, được nướng ở mức độ nhẹ, là lựa chọn an toàn và lành mạnh hơn.

Cà phê rang đậm

Acrylamide hình thành trong quá trình rang hạt cà phê, đặc biệt là ở giai đoạn đầu. Bạn không nhất thiết phải từ bỏ thói quen uống cà phê hàng ngày, nhưng điều quan trọng là cần sử dụng ở mức độ vừa phải. Cà phê rang nhạt đến vừa thường chứa ít acrylamide hơn so với cà phê rang đậm. Theo các dữ liệu được công bố, cà phê pha có thể chứa từ 5 đến 20 µg/L, trong khi cà phê hòa tan (dạng bột) có thể chứa từ 100 đến 400 µg/kg. Ngoài ra, cà phê có tính axit và có thể gây kích ứng niêm mạc dạ dày, dẫn đến tình trạng trào ngược axit, ợ nóng hoặc viêm dạ dày, đặc biệt là khi uống lúc bụng đói.

Ngũ cốc ăn sáng đóng gói chứa nhiều đường hoặc bị nướng quá sẫm màu

Các loại ngũ cốc như bỏng ngô (corn flakes), bánh ngũ cốc giòn từ lúa mì và các loại ngũ cốc dạng phồng khác thường được nướng ở nhiệt độ cao. Quá trình này tạo ra acrylamide, đặc biệt là trong các loại ngũ cốc chứa nhiều đường hoặc bị nướng quá sẫm màu. Các nghiên cứu cho thấy hàm lượng acrylamide trong những sản phẩm này có thể dao động từ 150 đến 1200 µg/kg, tùy thuộc vào thương hiệu và phương pháp chế biến. Lựa chọn các loại ngũ cốc truyền thống như yến mạch, poha (gạo dẹt) hoặc daliya (lúa mì vỡ) thường là giải pháp an toàn và sáng suốt hơn.

(Ảnh minh họa: Internet)

(Nguồn: Times of India)