Cầu thủ 30 tuổi qua đời sau pha va chạm với đối phương: Bác sĩ lý giải vì sao tim đập rồi nhưng người vẫn không tỉnh

Ngày 3/11, CLB Tenerife xác nhận tiền đạo Jesus de Miguel đã qua đời sau sự cố nghiêm trọng trong trận đấu với FC Andorra diễn ra một ngày trước đó. Cầu thủ 30 tuổi bị ngừng tim sau pha va chạm với thủ môn Jesus Owono và không qua khỏi dù được các nhân viên y tế khẩn trương cấp cứu.

Theo Reuters, tình huống kinh hoàng xảy ra ở phút bù giờ thứ 7 của hiệp hai. Thủ môn Jesus Owono bên phía Andorra lao ra khỏi vòng cấm để ngăn chặn một đường chuyền dài. Trong nỗ lực phá bóng, đầu gối của thủ thành này va trúng vùng ngực của De Miguel, khiến tiền đạo Tenerife đổ gục xuống sân.

Theo những thông tin ban đầu của báo chí Tây Ban Nha, tiền đạo của Tenerife có mạch trở lại sau khoảng 20 phút ngừng tuần hoàn, có thể tự thở nhưng không tỉnh lại. Điều này khiến nhiều người đau lòng đặt câu hỏi tại sao tim vẫn đập nhưng cầu thủ này không còn sống nữa?

Vì sao tim đập lại rồi, người vẫn không tỉnh?

Chia sẻ về trường hợp này, ThS.BS Đoàn Dư Mạnh cho biết (thành viên Hội Mạch Máu Việt Nam, Phó Giám đốc Trung tâm Tim mạch và Đột quỵ Quốc tế Phương Đông) cho biết, anh có xem cú va chạm đó qua màn hình. Bệnh nhân là một cầu thủ bóng đá bị cầu thủ đối phương va chạm trực tiếp ở vùng trước tim, gây sốc tim khá mạnh và ngưng tim đột ngột.

Theo BS Đoàn Dư Mạnh, với các trường hợp khác như ngừng tim trong bệnh viện, bệnh nhân đang có bệnh lý ngừng tim, bác sĩ cấp cứu kịp thời bằng cách sốc điện, ép tim ngoài lồng ngực rồi tiêm Adrenalin thì sẽ cung cấp oxy kịp thời cho não, giúp bệnh nhân có thể hồi tỉnh lại. "Tuy nhiên, trường hợp này bị chấn thương và ngưng tim ngoài gọi là ngưng tim ngoại viện. Vì vậy, cho dù có ở nước ngoài thì các trang thiết bị cấp cứu ngoại viện cũng không thể bằng ở trong bệnh viện được", BS Mạnh cho hay.

Khi tim ngừng, máu ngừng đưa oxy lên não, tế bào não chỉ chịu được khoảng 4-5 phút trước khi tổn thương không hồi phục. Tim có thể đập lại sau 10, 15 hay 20 phút, nhưng lúc đó não có thể đã không còn chờ được. Và như chúng ta thấy ở thông báo bệnh nhân đến viện được đánh giá tổn thương não, phù não.

BS Đoàn Dư Mạnh chia sẻ thêm, không loại trừ khả năng bệnh nhân có bệnh lý tim mạch tiềm ẩn từ trước. Một tác động hoặc cú va chạm rất mạnh trực tiếp vào vùng trước tim có thể khởi phát những bất thường vốn đã tồn tại trong cơ thể. Chẳng hạn, một số rối loạn nhịp tim có tính chất di truyền hoặc bẩm sinh như hội chứng Brugada, hội chứng Wolff-Parkinson-White (WPW) có thể làm tăng nguy cơ rối loạn nhịp nguy hiểm, ngừng tim và đột tử.

Ngoài tổn thương tại tim, một chấn thương mạnh ở vùng ngực còn có thể gây ra nhiều tổn thương nghiêm trọng khác như gãy xương sườn, dập phổi, tổn thương động mạch và các mạch máu lớn trong lồng ngực. Như vậy, tình trạng của bệnh nhân không nhất thiết chỉ liên quan đến tổn thương tim. Các tổn thương phối hợp trong lồng ngực, cộng với tổn thương não do thiếu oxy kéo dài, có thể khiến tiên lượng trở nên rất nặng nề và bệnh nhân không thể qua khỏi.

Theo chuyên gia, chúng ta cần phân biệt trường hợp này với những tình huống ngừng tim xảy ra trong bệnh viện. Chẳng hạn, một bệnh nhân có bệnh lý nền bị ngừng tim tại bệnh viện có thể được đội ngũ y tế phát hiện và cấp cứu kịp thời bằng các biện pháp như sốc điện, ép tim ngoài lồng ngực và sử dụng Adrenalin. Việc nhanh chóng khôi phục tuần hoàn, duy trì cung cấp oxy cho não có thể giúp hạn chế tổn thương và tạo cơ hội để bệnh nhân hồi phục. Trong khi đó, trường hợp của cầu thủ này là ngừng tim sau chấn thương và xảy ra ngoài cộng đồng. Việc tiếp cận người bệnh, triển khai cấp cứu tại hiện trường cũng như điều kiện về trang thiết bị, nhân lực có những hạn chế nhất định so với môi trường bệnh viện. Đây là những yếu tố có thể ảnh hưởng đến thời gian và hiệu quả cấp cứu.

Do đó, việc tim đập trở lại sau ngừng tim không đồng nghĩa với việc bệnh nhân chắc chắn sẽ tỉnh lại và hồi phục hoàn toàn. Tiên lượng còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm nguyên nhân gây ngừng tim, thời điểm xảy ra sự cố, thời gian tuần hoàn bị gián đoạn, mức độ tổn thương và các bệnh lý đi kèm. Ngừng tim do nguyên nhân bệnh lý đột ngột xảy ra trong bệnh viện sẽ có những đặc điểm khác với ngừng tim do chấn thương ngoài cộng đồng. Vì vậy, không thể đánh giá tiên lượng chỉ dựa trên việc tim đã đập trở lại hay chưa.

Đối với trường hợp này, nếu tuần hoàn được khôi phục sau một khoảng thời gian dài, trong khi não đã phải chịu tình trạng thiếu oxy nghiêm trọng, nguy cơ tổn thương não không hồi phục và tử vong là rất lớn.

Lời khuyên của chuyên gia

Từ trường hợp đáng tiếc trên, BS Đoàn Dư Mạnh khuyên mọi người, cần phải làm tầm soát các bệnh lý tim bẩm sinh, từ bệnh lý mạch vành, bệnh lý van tin, bệnh lý của nhịp tim, các rối loạn nhịp bẩm sinh, di chuyển ở trong quả tim trước khi tham gia hoạt động thể thao gắng sức như một vận động viên chuyên nghiệp.

Chuyên gia đặc biệt khuyến cáo đến những người tham gia các giải chạy marathon theo phong trào gần đây. Thực tế cho thấy rất nhiều bệnh nhân đang chạy giữa đường, đột ngột ngừng tim, sốc tim và phải cấp cứu, thậm chí đã có trường hợp không qua khỏi. "Tập thể thao, chơi thể thao là tốt nhưng cũng cần phải để ý đến những nguy cơ tim mạch tiềm ẩn và loại bỏ mối lo bằng cách đi thăm khám, tầm soát định kỳ", BS Mạnh chia sẻ thêm.